به گزارش پایگاه خبری عصر شرق، پرده‌خوانی، نوعی نمایش مذهبی ایرانی است که در این نمایش کسی با عنوان «پرده‌خوان» از روی تصویرهایِ منقوش بر پرده، مصایب اولیای دین به ویژه اولیای مذهب شیعه را با کلام آهنگین روایت می‌کند.

پرده خوان کسی است که معمولاً همراه با اشاره کردن به تصاویر پرده، با چوب دستی ای به نام مِطْرق، این تصویرها را با صدایی رسا و آهنگین باز می‌خواند.

اساساً این نمایش متکی بر «کلام» است و پرده‌خوان از پرده به دو روش تزیینی و طوماری بهره می‌برد؛ او در روش تزیینی، پرده را صرفاً برای جلب توجه تماشاگران می‌آویزد و داستان را براساس آن نقل نمی‌کند.

در روش طوماری، داستان بر مبنای نقش‌های پرده و گشودن تدریجی پرده منقوش روایت می‌شود؛ روی پرده مجموعه‌ای از تصاویر کوچکتر نقش شده که به صورت پی در پی ماجراهای داستان را نشان می‌دهد؛ پرده‌خوان‌ها را درویش نیز می‌خواندند و از مشهورترین آن‌ها درویش بلبل قزوینی بود.

یکی از هنرمندان شهرستان دماوند که اخیراً فعالیت‌های پرده‌خوانی آن به دیگر کشورها کشانده شده، «حسن بصیری» بوده که سابقه درخشانی را از خود در این عرصه به جای گذاشته است که در ادامه گفت‌وگو با این هنرمند دماوندی را می‌خوانید:

*لطفاً خودتان را معرفی کنید و بفرمایید دقیقا اهل کجایید و کار نقالی، پرده خوانی و تئاتر رو از چه زمانی آغاز کردید؟

بصیری: حسن بصیری و اهل دماوند هستم؛ هنرهای نمایشی را از سن هفت سالگی با شبیه‌خوانی آغاز کردم و از سال ۱۳۷۷ با نمایش نقل سیاوش وارد تئاتر شدم و مدت ۶ سال است که هنر نقالی و پرده‌خوانی را به صورت حرفه‌ای دنبال می‌کنم و هم‌اکنون دانشجوی رشته کارگردانی سینما هستم.

*توضیح کوتاهی در خصوص شبیه خوانی و پرده خوانی می‌فرمایید؟

بصیری: در گذشته که هیچ رسانه و تلویزیونی وجود نداشت، مردم در میادین شهرها و قهوه‌خانه‌ها گرد هم جمع می‌شدند و و به تماشای نقل و پرده‌خوانی نقالان می‌نشستند، پند می‌گرفتند و سرگرم می‌شدند.

روایت‌گری، هنری است که به صورت زنده با مخاطب سر و کار دارد و به دلیل وجود تکنیک‌های نمایشی برای مخاطبان جذاب است.

*در خصوص کارهای اجرا شده‌تان بفرمایید که تاکنون چقدر اجرا داشتید؟

بصیری: از کودکی تاکنون بالای یک‌هزار مجلس اجرای شبیه‌خوانی در نقاط مختلف ایران داشتم و همین‌طور در زمینه نقالی و پرده‌خوانی در سراسر ایران و اجرای بین المللی داشتم؛ همچنین برنامه‌های مختلفی را در شبکه‌های تلویزیونی اجرا کردم.

* در خصوص سفرهای ایام محرم سال گذشته و امسال به کشورهای مختلف بفرمایید که با چه هدفی دنبال شد و دقیقا چه کارهایی در زمینه پرده‌خوانی انجام دادید و چه کشورهایی برنامه اجرا کردید؟

بصیری: سال گذشته ما با همت رایزنی فرهنگی ایران در فنلاند برای اجرای هنر ملی آیینی پرده‌خوانی به کشورهای سوئد، فنلاند و استونی سفر کردیم که با استقبال چشم‌گیر مخاطبان مواجه شد.

این استقبال آنقدر زیاد بود که امسال با درخواست کشورهای دیگر به فنلاند، هلند، آلمان و فرانسه رفتیم و خداوند را شاکریم در این کشورها هم با استقبال مواجه شدیم و هدف ما در این سفر به نمایش گذاشتن هنر ملی آیینی پرده‌خوانی و بیان حقیقت واقعه عاشورا از طریق هنر شیرین روایتگری بود.

*در خصوص کارهای تلویزیونی خودتان بفرمایید؟

بصیری: خوشبختانه چند سالی است که رسانه ملی به هنر نقالی و پرده‌خوانی توجه نشان داده و به مناسبت‌های مختلف برای اجرای شاهنامه و نقل مذهبی به شبکه‌های مختلف دعوت میشم؛ همچنین در یک سریال تلویزیونی نیز ایفای نقش کردم.

*تاکنون چه رتبه‌هایی در زمینه کاری خودتان کسب کردید؟

بصیری: در زمینه نقالی در سال ۷۹ رتبه بهترین موسیقی بخش تئاتر خیابانی را در جشنواره فجر و در سال ۹۷، نفر سوم کشور در جشنواره نقالان را کسب کردم.

*آیا تاکنون با اجرای پرده‌خوانی و شبیه‌خوانی شما در ایام محرم در کشورهای مختلف کسی به اسلام پیوسته است یا خیر؟

بصیری: این اتفاق نیفتاده، اما بسیار این هنر برای مخاطبان خارج از کشور جذاب و مورد استقبال واقع شده است.

* مهم‌ترین هدفی که در اجرای هنر خودتان دنبال می‌کنید، چیست؟

بصیری: مهم‌ترین هدف در اجراها چه در اجرای شاهنامه و چه اجرای آیینی این است که توسط این هنر چراغی را در هر اجرا ولو شده در دل یک نفر روشن کنم.

احساس می‌کنم که رسالت خودم را به درستی انجام دادم و اینکه بتوانم با هنری که خداوند در اختیارم قرار داده، پیام انسانی را به جهانیان منتقل کنم؛ زیراکه زبان روایتگری، زبانی است که همه جوامع با آن ارتباط می‌گیرند و اساساً انسان شنیدن داستان را دوست دارد.

* بهترین اتفاقی که در زمینه کاری برای شما اتفاق افتاده چه است؟

بصیری: بهترین اتفاقی که برای من خیلی شیرین بوده، این است که در سال ۹۶ به عنوان سفیر فرهنگی امام رضا (ع) انتخاب شدم و لباس خدمت‌گزاری علی ابن موسی الرضا (ع) را دریافت کردم و دو سال است که در ایام ۲۸ سفر در حرم رضوی به اجرای پرده‌خوانی می‌پردازم.

* آیا فضای تئاتر و شبیه‌خوانی کشور اکنون مطلوب است و فضای ارائه هنر در شهرستان دماوند را چطور می‌بینید؟ به نظر می‌رسد که فضای تئاتر در دماوند ضعیف شده؟ آیا برنامه‌هایی در دماوند هم دارید؟

بصیری: چند سوال آخر رو ترجیح می‌دم با پاسخی کوتاه از کنارش عبور کنم؛ فضای تئاتر و شبیه‌خوانی در کشور بهتر شده، ولی طبیعتاً مطلوب هنرمندان و متقاضیان نیست.

فضای ارائه هنر در شهرستان دماوند هم ان‌شاءالله به حول و قوه الهی بهتر می‌شود؛ برنامه در دماوند خیلی کم است، زیرا متولیان فرهنگ و هنر در دماوند از پس هزینه‌های اجراهای ما بر نمی‌آیند و فقط وسعشان در اندازه امثال حسن روندی‌هاست!

*ضمن آرزوی موفقیت، خیلی متشکریم که وقت خودتان را در اختیار ما قرار دادید.

بصیری: بنده هم از شما به جهت انجام این گفت‌وگو قدردانی می‌کنم.

انتهای پیام/